Kalp Çarpıntısi Nedir? Yürek Çarpıntısi Belirtileri Nelerdir? Yürek Çarpıntısi Tedavisi Nasıldır?


Normal yürek hızı dakikada 60-100 arasındadır. Yürek atım hızının 100’ün üzerine çıkmasına taşikardi denir. Kişi, çarpıntı olarak anlat?m eder. Kimi nabız artışı olmadan çarpıntı hissedilebilir, bunun ayrımı yapılmalıdır.
Normalde sinüs düğümü her atım için elektrik uyarısı gönderir. Kalbin doğal pili olan sinüs düğümü dediğimiz bölgedeki hücrelerin aşırı uyarılması sonucu atım sayısı artar. Buna sinüs taşikardisi denir.
Kalbin karıncıklarından (ventrikül) kaynaklanan taşikardiye ventriküler taşikardi, kulakçıklardan (atrium) kaynaklanana atriyal taşikardi denmektedir.
Çarpıntı, yürek atımlarının hasta tarafından hissedilmesidir. Ancak her çarpıntı taşikardi değildir. Çarpıntı hissedilmesi yürek atım sayısının düşmesi ve fazladan ekstra atımların olduğu durumlarda da olur.
Çarpıntı her yaşta oluşabilir. Daha önceden yürek hastalığı olanlarda ventriküler ve atriyal çarpıntılar daha sıktır.
Koşmak, heyecanlanmak, korkmak, alkol, sigara, kafeinli içecekler, tane dönemleri, ateş, kansızlık, tansiyon düşmesi, ağrı, soğuk algınlığı ve ağrı kesici ilaç kullanımı gibi durumlarda yürek atım sayısı artabilir. Nedeninin ortadan kalkması ile atım sayısı normale döner.
Doğuştan olan yürek hastalıkları, tansiyon hastalığı, yürek damarlarında darlık olması, yürek yetmezliği, yürek iltihaplanması, guatr, bazı ilaçlar (salbutamol gibi astım ilaçları, zayıflama ilaçları, amitriptilin vb), kanda elektrolit dengesizlikleri taşikardiye sebep olur. Kimi sebep bulunamaz. Panik giri?ken hastalığında da çarpıntı görülür.

Bulgu, Belirti Ve Yakınmalar

Taşikardisi olanlar genelde çarpıntıdan şikayetçidir. Nöbetler şeklinde taşikardi olur. Kimi saniyelerle sürebileceği gibi günlerce devam edem taşikardiler olur.
Karınaklardan kaynaklanan ventriküler taşikardiler tehlikelidir. Yürek damar hastalığının, yürek yetmezliğinin derecesine göre bulantı, kusma, baş dönmesi, tansiyon düşüldüğü, halsizlik, yorgunluk ve göğüs ağrısı eşlik edebilir. Ölüm görülebilir.
Kulakçıklardan kaynaklanan atriyal taşikardilerde kimi şikayet bulunmayabilir. Çarpıntıya bulantı, baş dönmesi ve bayılma eşlik edebilir.
Sinüs düğümünden kaynaklanan çarpıntılarda bulantı, kusma, baş dönmesi gibi bulgular eşlik edebilir. Kimi hiçbir şikayet yoktur.
Çarpıntı şikayeti olan hastaya EKG dediğimiz yürek şeridi çekilir. Yürek şeridinde yürek atım sayısı hesaplanır. Yürek atım sayısı dakikada 100’ün üzerindedir. Erken atımlar, ekstra atımlar görülür. Kısa süreli çarpıntılar EKG’de tespit edilemez. Holter testi yapılır. Holter testi, 24 saat yürek atımlarını kaydeder. Hastaya takılan ayg?t 24 saat kalır. 24 saat sonra kayıtlar incelenir. Hastanın çarpıntım oldu dediği saatlerde holter testi normal bulunursa çarpıntının psikolojik olduğuna karar verilir. Kan tahlili yapılarak kansızlık ve kan mineral dengesi değerlendirilir. Guatr açısından tiroit hormonlarına bakılır. Çarpıntı kaynağını tespit etmek için elektrofizyolojik çalışmalar yapılabilir. Yürek damarlarında daralma ve tıkanıklıktan şüpheleniliyorsa koroner anjiyografi ile tanı konur.

Tıbbi Tedavi

Tedavi mutlaka kardiyolog tarafından planlanmalıdır.
Alkol, sigara ve kafeinden ?rak durulmalıdır. Stresle başa çıkma yöntemleri bilinmelidir.
Nedeni tespit edilmişse, tedavi ile çarpıntı şikayeti düzelir. Kansızlığın, guatrın tedavisi yapılır. İlaca bağlı ise hekim kontrolünde ilaç kesilir ya da dozu azaltılır.
Bayılma, soluk darlığı, baş dönmesi yapan a??rba?l? çarpıntılar yoğun bakım tedavisi gerektirir. Nöbetler halinde gelen çarpıntılarda şiddetli öksürmek ya da ıkınmak nöbeti geçirebilir.
Çarpıntıyı önleyici ilaçlara hastanın özelliğine göre başlanır. Magnezyum, lidokain, beta blokerler (propranolol, metoprolol, atenolol vb), kalsiyum kanal blokerleri (diltizem, verapamil), flekainid, propafenon gibi ilaçlar kullanılır. Elektrik şoku tedavisi, yürek pili gibi tedavilerde tıbbi tedaviye yanıtsız veya tansiyonu aşırı düşüren çarpıntılarda kullanılmaktadır.

Diyet Değişiklikleri

Meyve, sebze ve tam tahıl ürünlerinden varl?kl? beslenme çarpıntı yakınmasında mühim olup et ürünü olarak balık başta olmak üzere diğer ak et ürünleri tercih edilebilir.
Lifli gıdalar beslenmede artırılmalıdır. Tansiyon yüksekliği veya dolaşım sistemi ile ilişkili sorunlarla ilişkili çarpıntıda diyetteki lif içeriğinin artırılması yararlıdır. Kolesterolün düşürülmesini sağlayarak kan damarlarındaki yağ birikintilerinin azalmasına yardımcı olur. Lif ile birlikte bol su içilmeli, trans ve doymuş yağlardan kaçınmalıdır.
Alkol tüketilmemelidir.
Kafein gibi maddeler çarpıntı yakınmasını artırır, aşırı tüketilmemelidir.
Potasyum düşüldüğü çarpıntıya sebep olabilir. Potasyum eksikliği saptanırsa multivitamin veya mineral tablet olarak potasyum desteği hekim önerisi ile alınmalıdır. Muz, patates, bakliyat, kuru meyve ve sebzeler potasyumdan zengindir.

Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Vagal refleks isimi verilen yöntemler çarpıntıyı azaltabilir. Çarpıntı çok olduğu vakit derin soluk alıp 20-60 saniye tutulup sonra verilir. Çok soğuk suyun içine yüz hızlı bir şekilde daldırılır. Defalarca art arkaya öksürülür. Bu işe yaramaz ise rahat bir pozisyonda yavaş ve derin nefesler alınıp verilir.
Ağır olmayan düzenli egzersiz yararlıdır. Çarpıntı denetim altına alındıktan sonra doktorun ruhsat verdiği sınırlarda düzenli egzersiz yapılmalıdır.
Aşırı kilodan sakınmalı, ülkü kilonun korunması için gerekirse diyet uzmanından yardım alınmalıdır.
Tansiyon veya kolesterol yüksekliği gibi çarpıntı riskini artıran hastalıklar varsa düzenli tedavi ve kontroller yapılmalıdır.
Uyuşturucu bağımlılarında çarpıntı şikayeti sık görülür, bu konuda yardım istenen hekim bilgilendirilmeli, uyuşturucu bırakma programlarından yardım alınmalıdır. Bazı soğuk algınlığı ve öksürük ilaçları çarpıntıyı artırabilir, kullanımda dikkat edilmelidir.
Sigara içilmesi kalp-damar sağlığını bozduğu için çarpıntı riskini ve yan etkilerini artırır. Kesilmelidir.
Stresten ?rak durmalıdır. Herkes stres ile mücadele etmede kendine müsait yöntemler kullanmalıdır.

Önerilen Besin Takviyeleri

• Koenzim Q10 (CoQ 1 O) : Yürek kası hücrelerinin yüksek enerjiye ihtiyacı olması nedeni ile CoQ10 içerikleri yüksektir. Yürek hastalığı olan kişilerin u’inde yürek hücrelerinde CoQ10 eksiktir. Ağız yoluyla kullanılan CoQ10 ritim bozukluğu, yürek kasılma sorunu ve yürek girişimlerinden sonra oluşan radikal hasarın azaltılmasında yardımcıdır. Yürek krizinden sonra a??rba?l? ritim bozukluğu gelişme riskini azaltmaktadır. Günlük doz 60-120 mg arasında önerilmektedir.
• Taurin: Yürek kasının kasılmasını düzenleyen enzimleri denetim eden aminoasittir. Yürek kasının oksijeninin azalmasına bağlı kalpteki taurin içeriği azalır, bu da ritim bozukluğuna ve çarpıntıya sebep olabilir. Yürek hücrelerindeki potasyumun ani düşmesini de engelleyerek çarpıntıyı azaltır. Taurin desteği yürek hasarını ve tansiyon yükseldiğini azaltmada yararlıdır.
• Magnezyum: Yürek kasılmasında ve ritminde oldukça aka öneme sahiptir, ayrıca tansiyonun düşürülmesini sağlar. Magnezyum yetersizliği yürek sorunu yaşama riskini artırır. Çarpıntı yakınmalarında hekim önerisine göre günde 2 kere 500 mg magnezyum sitrat (veya aspartat) desteği yararlı olabilmektedir.
Önerilen Bitkisel İçerikli Takviyeler
• Goldenseal (Hydrastis canadensis): İçerdiği berberin alkoloidi, oksijen yetersizliğine bağlı (damar tıkanıklığı ile ilişkili) karmak tipi çarpıntılarda (ventriküler taşikardi) fayda sağlamaktadır. Yürek yetmezliği olan hastalarda da tedavide yardımcı olmaktadır.
• Fesleğen, oğulotu, alıç ve ıhlamur çayı veya gül petalleri ve adaçayı karışımından oluşan çayların tüketilmesi önerdin 1 tatlı kaşığı drog, 1 bardak kaynamış su içinde ağzı kapalı olarak 5-10 dakika demlenir, süzülür. Günde 2-3 çay fincanı tüketilmesi önerilir.
• Pancar turşusu da (elma sirkesi içinde hazırlanan pancar turşusu) ani gelişen yürek çarpıntısı şikayetlerinde tüketilmesi önerilen gıdalar arasında yer alır.
Bitkisel çay karışımı:
• Biberiye yaprağı, 20 gram
• Eğir kökü, 10 gram
• Gül petalleri, 20 gram
• Kediotu kökü, 20 gram
Droglar ince parçalar haline getirilir. 1 tatlı kaşığı çay karışımı 1 bardak kaynamış su içinde 10 dakika demlenip süzülür. Günde 2-3 çay fincanı içilmesi önerilir.
Yağ karışımı:
• Neroli uçucu yağı, 2 damla
• Oğulotu (melissa) uçucu yağı, 2 damla
• Organik soya veya üzüm çekirdeği yağı, 5ml
Yağ karışımı hazırlanır. Sırt, karın bölgesi, ayak tabanı ve ellerin üst kısmı saat yönünde yağ karışımı ile ovulur.
Bir giri?ken gelişmesi durumunda el ve kollar dirseğe kadar soğuk su dolu bir kap içine daldırılır, en az 10 saniye bekletilir.
Alıntıdır.